Halfjaarcijfers verblijfstoerisme 2026

Met de CBS-cijfers over juni is het eerste halfjaar van 2026 compleet en kunnen we een tussenbalans opmaken van het verblijfstoerisme in Nederland. Hoe ontwikkelen het aantal verblijfsgasten en overnachtingen zich? En welke verschillen zien we tussen herkomstmarkten, provincies en accommodatietypen? Deze tussenstand laat zien wat opvalt in de eerste zes maanden en hoe de ontwikkelingen zich tot nu toe verhouden tot onze verwachting voor heel 2026.

Ontwikkeling eerste halfjaar  

Begin dit jaar brachten we een verwachting voor 2026 uit. Voor heel 2026 verwachtten we een groei van het aantal verblijfsgasten van 0,5%, de laagste groei sinds 2012 (met uitzondering van de coronajaren 2020 en 2021). Daarbij hielden we rekening met een lichte daling van het binnenlands bezoek en een afzwakkende groei vanuit onze buurlanden. Mede als gevolg van de btw-verhoging op logies verwachtten we dat bezoekers prijsbewuster keuzes maken, bijvoorbeeld voor goedkopere accommodaties of bestemmingen, kortere verblijven en lagere bestedingen tijdens het verblijf. Eerder zagen we al signalen onzekerheid onder consumenten, versterkt door groeiende geopolitieke conflicten.   

De cijfers over het eerste halfjaar sluiten op hoofdlijnen aan bij dit beeld. Omdat onze verwachting voor 2026 betrekking heeft op het volledige kalenderjaar, zijn de resultaten niet één-op-één te vergelijken met de jaarprognose. De belangrijkste ontwikkelingen op een rij: 

  • Verblijfsgasten totaal: +0,7%
  • Verblijfsgasten uit het Verenigd Koninkrijk: +3% 
  • Verblijfsgasten uit Spanje: +14% 
  • Overnachtingen totaal: -1,5% 
  • Overnachtingen uit Duitsland en België: circa -3% 
  • Intercontinentale reizen: negatieve ontwikkeling, met name uit Azië (-9,5%)
Tabel Verblijfstoerisme in Nederland

Verschillen per regio en accommodatietype  

Ook regionaal zijn verschillen zichtbaar:  

  • Provincies: Drenthe laat met 7% de sterkste afname van overnachtingen zien. Alleen Friesland (+5%) en Gelderland (+3%) laten groei zien. Gelderland valt op als enige provincie waar overnachtingen groeien vanuit zowel Nederland, Duitsland als België.  

  • Accommodaties: bij vakantieparken (-2,5%) en hotels (-1,8%) dalen de overnachtingen sterker dan gemiddeld. Op campings daalt het aantal gasten met 2%, terwijl de overnachtingen licht groeien met 0,8%. De gemiddelde netto kamerprijs (exclusief belastingen) van Nederlandse en Amsterdamse hotels daalde met circa 4%, terwijl de bezettingsgraad vrijwel gelijk bleef (bron: CoStar). Daarmee lijken hotelondernemers een deel van de btw-verhoging zelf op te vangen, wat mogelijk helpt om de bezettingsgraad op niveau te houden.

De balans na zes maanden  

Het aantal verblijfsgasten bleef in de eerste helft van 2026 redelijk op peil, maar het aantal overnachtingen daalde. Dit ondersteunt het beeld dat betaalbaarheid invloed heeft op het gedrag van bezoekers. Vooral Nederlanders, Duitsers en Belgen lijken vaker keuzes te maken in verblijfsduur, frequentie en prijs. Tegelijkertijd ontwikkelen intercontinentale reizen zich negatief. De geopolitieke context blijft onzeker en complex en zet het intercontinentale bezoek onder druk. De zomermaanden waren zeer zonnig en warm, wat het verblijfstoerisme in juli en augustus gunstig kan beïnvloeden. Die effecten worden later zichtbaar in de CBS-cijfers.  

Van inzicht naar praktijk  

Hoe speel je als ondernemer in op het veranderende reisgedrag van bezoekers? Nu bezoekers gemiddeld korter verblijven, is het relevant om in te spelen op kortere verblijven met flexibel en aantrekkelijk aanbod.  Ook zichtbaarheid op het juiste moment is belangrijk. Zorg dat je aanbod actueel en direct boekbaar is, zodat je snel inspeelt op de vraag en op gunstige momenten, zoals mooi weer. Houd daarnaast de ontwikkelingen in de binnenlandse markt en dichtbijmarkten Duitsland en België goed in de gaten. En kijk daarnaast naar groeikansen vanuit Zuid-Europa; Spanje valt in het eerste halfjaar op met een sterke groei van het aantal verblijfsgasten en blijft ook richting de toekomst een interessante markt om te volgen.   

Wil je meer weten over betaalbaarheid van vakanties in Nederland? Lees dan verder in onze newsroom