Gebiedsvisie Oranjewoud
Parklandschap Oranjewoud, ten oosten van Heerenveen, is een populair recreatiegebied met een rijke combinatie van natuur, cultuur en erfgoed. De toenemende bezoekdruk heeft echter impact op zowel bewoners als de natuur in het gebied. Daarom werkt de gemeente Heerenveen samen met gebiedspartners aan een gebiedsvisie voor de ontwikkeling van Oranjewoud als bewuste bestemming, gebaseerd op regeneratieve recreatie en toerisme. Bestemmingsmanagement vormt hierbij een belangrijk uitgangspunt.
Samen werken aan een gedeelde toekomst
Voor de ontwikkeling van de gebiedsvisie is een gezamenlijk planproces ingericht, waarin bewoners, grondeigenaren, ondernemers, natuurorganisaties en andere betrokken partijen actief meedenken.
Het uitgangspunt is dat recreatie en toerisme moeten bijdragen aan brede welvaart. Daarbij staan maatschappelijke opgaven centraal, zoals duurzaamheid, klimaatadaptatie en het behoud van natuur en erfgoed. De ontwikkeling van het gebied moet in balans zijn, met respect voor de kernkwaliteiten van Oranjewoud: natuur, cultuur en cultuurhistorie.
Werken vanuit de Leidraad Bestemmingsmanagement
Bij het opstellen van de gebiedsvisie wordt gewerkt volgens de Leidraad Bestemmingsmanagement. Dit begint met een uitgebreide analyse van het gebied.
Hierbij wordt gekeken naar onder andere:
- de huidige en gewenste bezoekersdruk
- de impact van evenementen
- de ecologische draagkracht van het gebied
- de ervaren drukte onder bewoners
- passende doelgroepen en leefstijlen
Op basis hiervan wordt gewerkt aan een toekomstbeeld voor het gebied en een afwegingskader voor toekomstige ontwikkelingen. Ook monitoring en evaluatie maken onderdeel uit van de aanpak, zodat inzichtelijk wordt of maatregelen het gewenste effect hebben.
Gedeeld eigenaarschap en samenwerking
De gemeente Heerenveen heeft in dit proces een faciliterende rol. Tegelijkertijd ligt er een grote verantwoordelijkheid bij de betrokken partijen in het gebied. Onder andere Staatsbosbeheer, landgoedeigenaren, toeristisch-recreatieve ondernemers, natuurorganisaties en de DMO werken samen aan de verdere ontwikkeling van Oranjewoud. De gezamenlijke aanpak zorgt voor meer samenhang, draagvlak en eigenaarschap.
Focus op positieve impact
De gebiedsvisie richt zich op het versterken van de positieve impact van recreatie en toerisme. Het doel is om de balans tussen bezoekers, bewoners en natuur te verbeteren.
Daarbij wordt gekeken naar spreiding van bezoek in tijd en ruimte en naar bestemmingsmarketing gericht op passende doelgroepen en leefstijlen.
De regeneratieve benadering betekent dat recreatie en toerisme niet alleen minder belastend zijn, maar ook bijdragen aan het versterken van de kwaliteit van het gebied.
Van visie naar uitvoering
De gebiedsuitwerking biedt betrokken partijen richting en houvast voor toekomstige keuzes en samenwerking. Daarmee ontstaat een basis voor een stabiele en toekomstbestendige ontwikkeling van het gebied. Het planproces startte in april 2023. De gebiedsvisie werd eind 2023 afgerond, mede met ondersteuning vanuit het Impulsbudget van NBTC. De aanpak laat zien hoe bestemmingsmanagement kan bijdragen aan een gebiedsontwikkeling waarin natuur, leefbaarheid en recreatie met elkaar in balans zijn.
De gebiedsvisie voor Oranjewoud laat zien hoe bestemmingsmanagement kan worden ingezet om recreatiedruk, leefbaarheid en natuurontwikkeling integraal te benaderen. De combinatie van analyse, samenwerking en gedeeld eigenaarschap vormt daarbij de basis.
